Dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, określane jako trzynasta emerytura, przysługuje także emerytom i rencistom objętym rolniczym systemem ubezpieczenia społecznego. Jest ono wypłacane niezależnie od wysokości emerytury lub renty podstawowej i stanowi odrębne świadczenie przewidziane w przepisach prawa. W 2026 roku trzynasta emerytura nabiera szczególnego znaczenia z uwagi na prognozowaną wyższą waloryzację emerytur, która wpłynie na wzrost najniższej emerytury rolniczej, a tym samym na wysokość dodatkowego świadczenia. Warunkiem jego otrzymania jest posiadanie na dzień wypłaty prawa do co najmniej jednego świadczenia wypłacanego przez KRUS.
Spis treści
Waloryzacja emerytur rolniczych w 2026 roku
Podstawą ustalenia wysokości trzynastej emerytury pozostaje kwota najniższej emerytury obowiązującej po corocznej waloryzacji. Waloryzacja świadczeń emerytalno-rentowych przeprowadzana jest od 1 marca każdego roku i ma na celu utrzymanie realnej wartości wypłacanych świadczeń.
Wskaźnik waloryzacji ustalany jest na podstawie średniorocznej inflacji oraz realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim roku kalendarzowym. Z dostępnych danych statystycznych wynika, że w 2026 roku wskaźnik waloryzacji może wynieść około 5,08 proc., a więc więcej, niż pierwotnie przyjęto w projekcie ustawy budżetowej.
Taki poziom waloryzacji oznacza podwyższenie wszystkich świadczeń wypłacanych przez KRUS, w tym emerytur rolniczych, rent z tytułu niezdolności do pracy oraz rent rodzinnych. Konsekwencją jest również wzrost najniższej emerytury, która stanowi punkt odniesienia dla trzynastej emerytury.
Wysokość trzynastej emerytury z KRUS
Zgodnie z obowiązującymi przepisami trzynasta emerytura przysługuje w wysokości równej najniższej emeryturze. Oznacza to, że każdy uprawniony otrzymuje identyczną kwotę brutto, niezależnie od tego, czy pobiera świadczenie minimalne, czy emeryturę znacznie wyższą. Zasada ta obowiązuje również w systemie rolniczym i nie przewiduje żadnego zróżnicowania ze względu na indywidualną sytuację świadczeniobiorcy.
Przy prognozowanej waloryzacji świadczeń w 2026 roku minimalna emerytura rolnicza od marca może wynieść około 1 974,36 zł brutto. Taka sama kwota powinna zostać wypłacona w ramach trzynastej emerytury. Należy przy tym pamiętać, że świadczenie to podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym oraz potrąceniu składki na ubezpieczenie zdrowotne, wpływającemu na wysokość kwoty netto przekazywanej uprawnionym.
Kto ma prawo do trzynastej emerytury?
Prawo do trzynastej emerytury przysługuje osobom, które na dzień jej wypłaty mają ustalone prawo do co najmniej jednego świadczenia wypłacanego przez KRUS. Do tej grupy należą:
- emeryci rolniczy,
- renciści z tytułu niezdolności do pracy,
- osoby pobierające renty rodzinne,
- beneficjenci rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego.
Prawo do trzynastej emerytury nie jest uzależnione od długości okresów ubezpieczenia ani od wysokości pobieranego świadczenia podstawowego. Jeżeli dana osoba spełnia warunki ustawowe i pozostaje świadczeniobiorcą KRUS w chwili wypłaty, nabywa prawo do dodatkowego świadczenia z mocy prawa.
Zasady i termin wypłaty dodatkowego świadczenia
Trzynasta emerytura wypłacana jest z urzędu, bez konieczności składania jakiegokolwiek wniosku. KRUS dokonuje jej przyznania automatycznie, a świadczeniobiorca otrzymuje decyzję informującą o przyznaniu dodatkowej kwoty, najczęściej doręczaną wraz z decyzją waloryzacyjną obowiązującą od 1 marca. Wypłata trzynastej emerytury następuje co do zasady w kwietniu, razem z bieżącą emeryturą lub rentą. Środki trafiają do uprawnionych w jednym przelewie lub przekazie pocztowym, zgodnie z dotychczasowym sposobem wypłaty świadczeń.
Trzynasta emerytura wypłacana przez KRUS pozostaje istotnym elementem systemu wsparcia dla emerytów i rencistów objętych ubezpieczeniem rolniczym. Jej wysokość jest bezpośrednio powiązana z kwotą najniższej emerytury, a więc zależy od corocznej waloryzacji świadczeń. Prognozowany na 2026 rok wyższy wskaźnik waloryzacji oznacza wzrost dodatkowego świadczenia, który obejmie wszystkich uprawnionych w jednakowym zakresie.
