Problem rolników dwuzawodowców, którzy w ciągu swojego życia zawodowego łączyli pracę w rolnictwie z zatrudnieniem w innych sektorach, od dawna budzi wiele emocji. Jednym z najczęściej poruszanych tematów jest kwestia dodatków emerytalnych za lata składkowe w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS). Rolnicy i samorząd rolniczy uważają, że dodatek ten jest zdecydowanie za niski i nie uwzględnia rzeczywistego wkładu pracy w gospodarstwach rolnych. W odpowiedzi na liczne apele Krajowa Rada Izb Rolniczych (KRIR) skierowała do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) wniosek o wprowadzenie zmian w systemie emerytalnym.

Aktualne przepisy i postulaty rolników

Obecnie dodatek za lata składkowe w KRUS naliczany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) oceniany jest jako symboliczny. Regulacje w zakresie dodatków do emerytur dla osób ubezpieczonych w KRUS, a jednocześnie posiadających staż ubezpieczeniowy w ZUS również nie są korzystne dla rolników dwuzawodowców. Zgodnie z obowiązującymi zasadami, osoby takie otrzymują emeryturę wyliczaną na podstawie składek ZUS, a za lata składkowe w KRUS przysługuje im jedynie symboliczny dodatek. W wielu przypadkach jego wysokość wynosi zaledwie kilkaset złotych. Samorząd rolniczy postuluje podwyższenie dodatków, a także zmianę zasad ich wyliczania, tak aby bardziej sprawiedliwie odzwierciedlały one długość okresów składkowych w KRUS.

Aby lepiej zobrazować problem, posłużmy się pewnym przykładem. Rolnik rozpoczął działalność zawodową w wieku 18 lat i pracował przez 22 lata w gospodarstwie rolnym, opłacając składki w KRUS. Następnie przez 25 lat zatrudniony był w sektorze pozarolniczym i opłacał składki do ZUS. W takim przypadku za 22 lata składkowe w KRUS otrzymuje dodatek wynoszący jedynie 352 zł miesięcznie. Zdaniem samorządu rolniczego taka kwota jest niewspółmierna do wkładu pracy rolnika.

KRIR odpowiadając na głosy środowiska rolniczego postuluje podwyższenie tego dodatku do kwoty odzwierciedlającej wysokość podstawowej emerytury KRUS, która obecnie wynosi około 1410 zł miesięcznie. Samorząd proponuje, aby wyliczenie dodatku było proporcjonalne do liczby lat składkowych w KRUS.

Stanowisko Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazało, że obecny system emerytalny nie przewiduje możliwości zaliczania tych samych okresów składkowych do różnych systemów ubezpieczeń – ZUS i KRUS. Niemniej jednak resort zapowiedział przeanalizowanie zgłoszonych uwag i rozważenie ewentualnych zmian, które mogłyby poprawić sytuację rolników dwuzawodowców.

Ministerstwo wyjaśnia również, że osoby, które nie osiągnęły wymaganego 25-letniego okresu składkowego w KRUS, mają możliwość kontynuowania ubezpieczenia w tej instytucji. Tym samym mogą starać się o emeryturę rolniczą na zasadach ogólnych. W sytuacji jednak gdy okresy składkowe w KRUS i ZUS są łączone, prawo do emerytury z ZUS z dodatkiem za lata składkowe w KRUS pozostaje jedyną możliwą opcją.

Resort zasygnalizował potrzebę dalszych konsultacji z ekspertami i samorządem rolniczym w celu wypracowania rozwiązań bardziej satysfakcjonujących dla rolników. Na razie jednak konkretne zmiany w przepisach nie zostały zapowiedziane.